Dr. Osman Gazi Kandemir’in değerlendirmesine göre ABD, Çin, Rusya, İran ve Kuzey Koreyi birbirinden ayrı dosyalar olarak ele alsa da bu aktörlerin aynı dönemde hareket etmesi ihtimali Washington’ın güvenlik planlamasında belirleyici bir sorun oluşturuyor. Kandemir, bu çerçeveyi Soğuk Savaş dönemindeki kuvvet yapısı tartışmalarıyla karşılaştırıyor ve ABD’nin bugün daha fazla rakiple, daha sınırlı bir askerî kapasiteyle karşı karşıya olduğunu öne sürüyor.
Yazıda, Kennedy ve Johnson dönemlerinde Pentagon’un kuvvet yapısını “iki buçuk savaş” esasına göre planladığı aktarılıyor. Buna göre Avrupa’da Sovyetler Birliğiyle, Asya’da Çin’le iki büyük savaşın yanı sıra başka bir bölgede küçük çaplı bir çatışma ihtimali hesaba katılıyordu. Kandemir, Nixon ve Kissinger’ın 1969’da Moskova ile Pekin arasındaki çatlağı kullanarak Çin’i karşıt cepheden uzaklaştırdığını, bu nedenle stratejinin “bir buçuk savaş” anlayışına indirildiğini belirtiyor.
Kandemir’e göre Soğuk Savaş sonrasında iki bölgesel savaşı aynı anda kazanma ölçütünü benimseyen Pentagon, 2018’de bu hedefi tek büyük savaşa düşürdü. Yazar, kaynakta Ocak ayında yayımlandığı belirtilen 2026 Ulusal Savunma Stratejisi’nin de iki büyük savaşın eşzamanlı yürütülmesini gerçekçi bir hedef olarak görmediğini ve sorunu “eşzamanlılık” kavramıyla tanımladığını aktarıyor. Yazıda ayrıca FDD’nin temmuzda yayımladığı “Saldırganlar Ekseni” kitabının, dört devleti bağımsız sorunlar olarak görmenin tehdidi eksik değerlendireceği uyarısını yaptığı belirtiliyor.
Yazının değerlendirmesine göre Washington’ın yaklaşımı üç başlıkta şekilleniyor: Rusya ve İran karşısındaki yükün sırasıyla Avrupalı müttefikler ile Orta Doğu’daki ortaklara aktarılması, İran üzerinde seçici güç kullanılması ve Rusya’yı Çin’den uzaklaştırmaya dönük diplomatik girişimler. Kandemir, Trump yönetiminin Ukrayna üzerinden Putin’e yaklaşma çabasının Washington’da “ters Kissinger” olarak adlandırıldığını ifade ediyor. Ancak yazar, Moskova’nın savaş ekonomisinin Çin pazarına ve Çin’den gelen çift kullanımlı parçalara bağlı olduğu gerekçesiyle bu hattın sonuç vermeyeceği görüşünü dile getiriyor.
Kandemir, Çin, Rusya, İran ve Kuzey Kore arasında ortak komuta, ortak plan veya kapsamlı bir karşılıklı savunma düzeni bulunmadığı yönündeki karşı görüşe de yer veriyor. Kaynağa göre karşılıklı savunma antlaşması yalnızca Moskova ile Pyongyang arasında mevcut. Buna rağmen yazar, eşzamanlı hareket için resmî ittifaktan çok fırsatçılığın yeterli olabileceğini savunuyor; Kuzey Koreli yaklaşık 25 bin askerin Rusya’ya gittiği veya rotasyonla görev yaptığı yönündeki Ukrayna askerî istihbaratı bilgisini bu bağlamda aktarıyor.
Yazarın vardığı sonuç, ABD’nin tehdidi doğru tanımladığı ancak çözüm tercihini hatalı yaptığı yönünde. Kandemir, müttefiklerin gerekli yatırımları yapmaması halinde yük paylaşımına dayalı yaklaşımın zayıflayacağını, Avrupa’nın Rusya’yı tek başına caydıracak kapasiteyi kurmasının yıllar alacağını belirtiyor. Bu metin, doğrulanmış haber olgularının yanı sıra yazarın stratejik yorum ve öngörülerini içermektedir.





